Dünya Çiftçiler Günü: Çiftçiler elektrik borçlarını dahi ödeyemiyor

Artan maliyetler ve ürünün para etmemesi nedeniyle çiftçi alandan çekiliyor. Tarımda dışa bağımlılık her geçen yıl artıyor. Mardinli çiftçiler ise, elektrik borçlarını ödeyemeyecek hale gelmeye devam ediyor.

Bugün Dünya Çiftçiler günü. Türkiye’de çiftçiler ne durumda? Mardin'in çiftçisi ne halde? Çiftçi zor bir dönemden geçiyor. Zam üste zam gelen mazot ve gübre fiyatlarına rağmen çiftçi ürettiğini değerinde satamıyor. Birçok çiftçi borç altında ya traktörü hacizli ya arazisi ipotekli. Ziraat Mühendisleri Odası’ndan (ZMO) alınan bilgiye göre, son 10 yılda çiftçinin ekmekten vazgeçtiği alan miktarı 4.2 milyon hektara ulaştı. Çekilen çiftçi bir daha geri dönmüyor. Çiftçilerin bankalara 192, tarım kredi kooperatiflerine 13, tüccar başta olmak üzere özel sektöre de 50 milyar TL olmak üzeri toplam 255 milyar TL borcu var. Ayrıca son bir yılda kısa vadeli borçlar yüzde 58 arttı. Bu da çiftçinin borcunu ancak yeni borçla kapattığını gösteriyor.

Güvenceli çiftçi sayısı bir yılda yüzde 13.2 azaldı. Türkiye’deki toplam çiftçi sayısında da belirsizlik var. Ziraat odalarına kayıtlı 4.5-5 milyon civarında çiftçi bulunuyor. Bunun sadece 495 bini primini ödeyebiliyor. Desteklerden yararlanabilmek için çiftçi kayıt sisteminde olmak gerekiyor. Yararlanabilen çiftçi sayısı ise 2 milyon civarında. Bu da geriye kalan 2.5 milyon çiftçinin destek alamadığını ortaya koyuyor. Köyler büyükşehir yasası ile mahalleye dönüştürüldü. Buralarda ne kadar çiftçi olduğu bile tam olarak bilinmiyor. En fazla kadın istihdamı tarımda. Ancak onlar da büyük oranda ücretsiz işçi olarak çalıştırılıyor. Kayıt dışı istihdam çok yaygın. Kadın ve çocuk emeği sömürülüyor. Mevsimlik tarım işçileri çok zor şartlar altında, düşük ücretlerle çalıştırılıyor.

Mardinli çiftçilerin durumıu ise, daha vahim. GAP projesi bitmediği için Mardinli çiftçiler halen yereltından elektrikle çektikleri suyla sulama yapmak zorunda. Mardinli çiftçiler bu nedenle elektriğe bağımlı şekilde yaşıyor. Mazıt, gübre, tohum ve elektrik enerjisine gelen zamlardan sonra ise, Mardinli çiftçiler iyice çöküntüye girdi. Mardin'de kaç çiftçinin hacizlik olduğu bilinmiyor ama neredeyse yüzde 70'inin haciz durumuna düştüğü tahmin ediliyor. 

Kızıltepe Çiftçiler Derneği, çiftçilerin durumunun içler acısı olduğunu söylüyor. Derneğe göre; çiftçiler hepsi borçlu, desteklemelerden yararlanamıyor. Elektrik faturasını ödeyemiyor. Bu nedenle de her sene sorunlar yaşanıyor. Bu yıl elektriğe gelen zamlar dolayısıyla da endişeli olan çiftçiler, ne yapacaklarını kara kara düşünüyor. Elektirk şirketi elektrikleri kesmekle tehdit ederken, 2022 yılında yüzlerce çiftçi de elektrikleri kesildiği için derneğe başvuruda bulundu. 

 

14 May 2022 - 16:29 - Ekonomi