Seyfeddin Acat


İŞ KANUNUNA GÖRE İŞÇİ VE İŞVERENLERİN İŞ ÇIKIŞINA İTİRAZI VE USULÜ


4857 sayılı iş kanunun 20.maddesinde İşverenler tarafından çıkarılan işçinin hangi gerekçeyle işten çıkarıldığını işçiye yazılı şekilde bildirilmesi, bu bildirimde sebebin de açık ve kesin bir şekilde belirtilmesi, işçiden kaynaklanan bir sebep varsa işçinin savunmasının alınması zorunludur.

Eğer bu zorunluluk işveren tarafından yerine getirilmezse, işçinin yapılan çıkışa itiraz ve dava açma hakkı bulunmaktadır. İşçinin böyle bir durumla karşılaşması halinde haklarını kullanması, hak kaybına uğramaması için gerekirse bu konuda uzman bir iş hukukçusuyla irtibata geçmesi daha yerinde olacaktır.

İşten çıkarılan işçi,  çıkış nedeni gösterilmediği veya gösterilen nedenin geçerli bir sebep olmadığı iddiası ile çıkış tarihinin tebliği tarihinden itibaren  bir  ay  içinde  işe iade talebiyle, İş Mahkemeleri Kanunu hükümleri uyarınca arabulucuya başvurmak zorundadır.

Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamaması hâlinde, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren, iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılabilir. Taraflar anlaşırlarsa  uyuşmazlık  aynı  sürede  özel hakeme götürülür.

Çıkış nedeni geçerli bir sebebe dayandığını ispat yükümlülüğü işverene aittir.  İşçi,  çıkış nedenini başka bir sebebe dayandığını  iddia  ettiği  takdirde,  bu iddiasını ispatla yükümlüdür. Dava iki  ay  içinde  sonuçlandırılır. Mahkemece verilen kararın temyizi  halinde,  Yargıtay  bir  ay  içinde kesin olarak karar verir.

Davayı işçi kazanırsa işçi, kesinleşen mahkeme veya özel hakem kararının tebliğinden itibaren on işgünü içinde işe başlamak için işverene başvuruda bulunmak zorundadır.

İşçi bu süre içinde başvuruda bulunmaz ise, işverence yapılmış olan fesih geçerli bir fesih sayılır ve işveren sadece bunun hukuki sonuçları ile sorumlu olur.  İşçi başvurursa bu kez işverenin işçiyi bir ay içinde işe başlatması gerekir.

Aksi halde, işçiye en az 4, en çok 8 aylık ücreti tutarında tazminat ödemek zorundadır. Bu tazminatın miktarını dava esnasında bu durumun da olabileceği ihtimalini göz önünde bulundurarak mahkeme belirler.

Bunların dışında işçiye çalışamadığı dönem için en çok 4 aya kadarki ücreti ve diğer hakları da ödenir. Eğer işçiye kıdem veya ihbar tazminatı ödenmiş ise ödediği tutar kadar mahsubu yapılır.